|
پیشگفتار
با در نظرداشت
قانون رسانه های همگانی و ماده 39
مورخ.......، کمیسیون مطبوعات خصوصی و شخصی
مسوولیت تنظیم اموررادیو های تجارتی و خدمات
تلویزیونی را در افغانستان به عهده دارد.
کمیسیون
رسانه های خصوصی و شخصی یک نهاد مستقل و غیر
حکومتی باید باشد.
کمیسیون
رسانه های خصوصی و شخصی به منظور تنظیم فعالیت
های بهتر و تشویق رسانه های خصوصی و شخصی
ایجاد میگردد تا زمینه دسترسی همگانی و متداوم
را به رسانه های برقی با انتخاب متنوع برای
شنونده گان و بیننده گان فراهم نماید.
فصل
1: ترکیب و تشکیل
ماده 1:
نامزدی اعضا
الف: شورای
عالی رسانه ها متشکل از هفت نفر عضو کمیسیون
رسانه های خصوصی و شخصی است که از بین شخصیت
های مسلکی و بیطرف با در نظرداشت توازن قومی و
تناسب جنسیتی انتخاب شده اند.
ب: کمیسیون
رسانه های خصوصی و شخصی رئیس خود را از بین
اعضا انتخاب میکنند.
ماده 2:
ترکیب
کمیسیون
هفت نفر عضو خود را از بین اشخاص مسلکی و
شخصیت های بیطرف با در نظرداشت توازن قومی و
تناسب جیسیتی طور ذیل انتخاب مینماید:
-
یک نفر عالم دینی
-
یک نفر حقوقدان عضو
انجمن/اتحادیه حقوقدانان
-
یک نفر انجنیر مسلکی وسایل
ارتباط همگانی
-
یک نفر ژوزنالست عضو اتحادیه
ژورنالستان
-
یک نفر کارگردان سمعی و بصری
عضو انجمن/اتحادیه سینماگران
-
یک نفر تاجر ملی
-
یک نفر نماینده جامعه مدنی
ماده 3:
تشکیل و مدت
اعضای کمیسیون
برای مدت چهارسال مقرر میشوند.
تجدید دو نفر
اعضای کمیسیون در هر دوسال صورت میگیرد.
ماده 4:
اختلاف منافع
الف: اعضای
کمیسیون نمیتوانند که منافع مستقیم و غیر
مستقیم در هیچگونه رسانه ها داشته باشند.
بخاطر جلوگیری
از اختلاف منافع، اعضای کمیسیون منافع مالی
خود و اعضای نزدیک خود را (والدین، والدین
همسر، برادران و خواهران، برادران و خواهران
همسر، دختران و پسران، و داماد ان و عروسان)
بصورت کامل به مردم آشکار سازد.
ب: هیچ عضو
کمیسیون در جریان تصدی وظیفه نمیتواند دفتر
سیاسی و یا موقعیت تجارتی را در ارتباط مستقیم
و یا غیر مستقیم به رسانه های همگانی برقی
بعهده داشته باشند.
ج: هر نوع
تخلف در همچو موارد سبب برکناری عضو کمیسیون
شده، و قضیه توسط شورای عالی رسانه ها به
کمیسیون بررسی و تخطی های رسانه ئی ارجاع
میگردد.
فصل 2: ثبت
و جواز
ماده 5:
استفاده معلومات
برعلاوه
معلومات درخواست شده قانون رسانه های همگانی،
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی پرسشنامه های
معیاری را جهت کسب معلومات برای ثبت و صدور
جواز رسانه های برقی از تفاضا کننده گان طرح
مینماید.
پرسشنامه های
معیاری توسط شخص درخواست کننده جواز خانه پری
شده و نشاندهنده موارد ذیل میباشد:
1.5- هویت شخص
حکمی درخواست کننده:
-
ترکیب نهاد اجرائیوی، اساسنامه
شرکت، شرکا و حدود صلاحیت و حق رایدهی
-
گزارش سالانه، ارزیابی و وضعیت
عایداتی در سه فعالیت اخیر
-
تشریح فعالیت ها، اشتراک و
توسعه پروژه ها در رسانه های همگانی، بالخصوص
در رسانه های همگانی برقی طوریکه در قانون
رسانه های همگانی تذکر رفته است.
2.5- حدود
صلاحیت در ارتباط با ملیت تقاضا کننده و تمرکز
رسانه ها:
-
شرکت تقاضا کننده، در صورت
ضرورت، سهمداران، تطابق با قانون رسانه های
همگانی را با در نظرداشت لوایح ملیتی و تصمیم
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی برای ادغام و
رقابت توجیه خواهند نمود.
3.5- هدف و
مشخصه عمومی خدمت
-
تاریخ اعتبارو آغاز
-
ماهیت و هدف خدمت: عمومی یا
موضوعی، مجانی و یا پرداختی، وقت مکمل و یا
خیر.
-
مدت مجموعی پخش و نشر روزانه
-
حجم پخش ونشر هر کتگوری برنامه
-
تفصیل ماهیت، تقسیم اوقات، و
مدت پخش و تکرار جدول نشراتی روزمره
-
حجم روزانه و هفته وار تولید
ملی افغانی
-
در صورت پخش اعلانات و خرید و
فروش تلویزیونی (تلی شاپنگ) رسانه ئی، ارائه
مدت و تداوم اعلانات و خرید و فروش تلویزیونی
(تلی شاپنگ) رسانه ئی با حد وسط وقت روزانه
توسط نامزد
4.5- مشخصات
پروژه در ساحه معلومات:
-
مدت روزانه و مجله هفته وار
تخصیص داده شده برای معلومات محلی، ملی و یا
منطقوی
-
تعداد ژورنالستان مسلکی
-
مقررات برای حفاظت کثرت بیان؛
در صورت پخش برنامه های سیاسی و معلومات
عمومی، درخواست کننده باید تدابیر و طرح های
را ارائه بدارد که کثرت بیان، مفکوره، عقیده،
و صداقت در معلومات تضمین شده باشد.
5.5- عنصر
تجارت که ظرفیت مالی و قوت پروژه را برای
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی توجیه میکند،
شامل مصارف و رسید ها، پیش بینی منبع و
مقداروجوه مالی.
6.5- پلان
تخمینی مالی واثبات اسناد برای وجوه پیش بینی
شده
7.5- منابع
احتمالی اعلانات (رسید اعلانات محلی و
فرامحلی، منابع اعانه و تلی شاپنگ)
8.5- مشخصات
تخنیکی:
محل پخش،
ارتفاع و قدرت آنتن، ساحه پخش متوقعه
9.5- نامزد
میتواند که تعدیلات کم و جزئی را در درخواست
خود وارد نماید، قبل ازینکه جواز صادر گردد و
یا در محدودیت که این تعدیلات سبب تعویض آن به
درخواست جدید در وقت تحویلی نگردد.
ماده 6:
انتخاب و تصویب
الف: کمیسیون
تقاضا نامه ها برای رسانه های همگانی برقی
خصوصی و شخصی را که خواهان ثبت اند تحلیل
مینماید؛
کمیسیون با در
نظرداشت معیار هائیکه در قانون ذکر شده فیصله
های خود را ارائه میدارد.
کمیسیون جواز
را با درک علاقمندی مردم به هر پروژه اعطا
نموده با درنظرداشت ملاحظات برای حفاظت کثرت و
جریان اجتماعی و فرهنگی بیان، و تنوع متصدیان،
پایائی و بقای رسانه ها و ضرورت جلوگیری از
سوء استفاده از موقف و حرکاتیکه سبب محدودیت
رقابت آزاد گردد.
ب: بعد از
آزمایش درخواست کننده، کمیسیون با نصاب لازم
حسب الوظیفه و طور منصفانه نظریات مثبت و یا
منفی خود را به مقام تقنینی مخابراتی برای
تعیین فریکوینسی و صدور جواز نشراتی ارائه
میدارد.
ماده 6:
انتخاب و تصویب
الف: کمیسیون
تقاضا نامه ها برای رسانه های همگانی برقی
خصوصی و شخصی را که خواهان ثبت اند تحلیل
مینماید؛
کمیسیون با در
نظرداشت معیار هائیکه در قانون ذکر شده فیصله
های خود را ارائه میدارد.
کمیسیون جواز
را با درک علاقمندی مردم به هر پروژه اعطا
نموده با درنظرداشت ملاحظات برای حفاظت کثرت و
جریان اجتماعی و فرهنگی بیان، و تنوع متصدیان،
پایائی و بقای رسانه ها و ضرورت جلوگیری از
سوء استفاده از موقف و حرکاتیکه سبب محدودیت
رقابت آزاد گردد.
ب: بعد از
آزمایش درخواست کننده، کمیسیون با نصاب لازم
حسب الوظیفه و طور منصفانه نظریات مثبت و یا
منفی خود را به مقام تقنینی مخابراتی برای
تعیین فریکوینسی و صدور جواز نشراتی ارائه
میدارد.
ماده 7:
مدت و تجدید
الف: کمیسیون
درمورد مدت و تجدید جواز تصمیم میگیرد.
ب: کمیسیون یک
سیستم رسمی بررسی و نظارت را، مطابق
موافقتنامه جواز، قانون رسانه های همگانی و
سایر تعهدات رسانه های همگانی برقی، جهت تصمیم
در مورد تجدید نظر جواز اتخاذ مینماید.
فصل 3:
وظایف و مسوولیت ها
ماده 9:
نظارت از اجراآت
الف: کمیسیون
باید از تحقق قوانین اطمینان داشته باشد. باید
از صورت کارآئی رسانه های همگانی برقی خصوصی و
شخصی در موارد ذیل نظارت نماید:
·
شرایط مندرج در جواز
·
قانون رسانه های همگانی و آئین
نامه حاضر
·
معیار های چاپی بموقع منحیث یک
استراتیژی انکشافی
ب: کمیسیون از
احترام و رعایت قوانین رقابت و ادغام رسانه
های همگانی برقی نظارت مینماید.
ضمیمه
ماده 29 قانون رسانه ها همگانی
کمیسیون یک ارگان آزاد غیر دولتی بوده و هدفش
تنظیم امور خدمات تجارتی رادیویی و تلویزیونی
است. کمسیون در راه تحقق این هدف توسعه خدمات
تجارتی رادیویی و تلویزیونی را که از لحاظ
مالی پایدار باشد تشویق میکند تا مردم
افغانستان دسترسی به اشکال متنوع خدمات نشراتی
داشته باشند.
کمیسیون از فعالیتهای خود و از توسعه و رشد
بازار نشرات خصوصی و شخصی هر سال به پارلمان
کشور گزارش میدهد.
هزینه مالی کمیسیون در قدم نخست از بورجه دولت
از طریق وزارت فرهنگ و جوانان و بر اساس رای
پارلمان پرداخته و تمویل میشود. عواید کمیسیون
که از بابت حق امتیاز جواز به دست میاید به
حساب عواید ملی دولت پرداخته میشود. این
طرزالعمل بعد از سه سال دوباره بررسی خواهد شد
و در صورتیکه عواید بازار بهتر شده باشد قسمتی
از مصارف هزینه کمیسیون از عواید جواز نشراتی
تمویل خواهد شد. در درازمدت کمیسیون مستقل
رسانه های خصوصی و شخصی باید در مدت شش سال از
لحاظ مالی خودکفا شود ولی امکانات این کار تحت
بررسی قرار خواهد داشت.
از
جمله هفت عضو کمیسیون پنج تن شان (به شمول
رییس) به صورت همه وقته مسولیت اجرایی کار
کمیسیون را عهده دار بوده و دو عضو
دیگرمسولیتها غیر اجرایی خواهند داشت. اعضای
اجرایی همه از میان شخصیتها مسلکی دارای تجربه
در عرصه کار نشرات و رسانه ها انتخاب خواهند
شد. اعضای غیر اجرایی از بین شخصیتها اجتماعی
صادق که بتوانند از ملت افغان نماینده گی کنند
انتخاب خواهند شد. اعضای کمیسیون از طرف
(شورای عالی رسانه ها – رییس جمهور بر اساس
مشوره حکومت )معرفی خواهد شد. اعضای کمیسیون
برای مدت چهار سال انتخاب میشوند ولی در ختم
سال دوم سه تن از اعضا (دو عضو اجرایی و یک
عضو غیر اجرایی) برای چهار سال دیگر انتجاب
خواهند شد. به این ترتیب زمینه برای ادامه
منطقی کار مساعد شده و سه یا چهار عضو کمیسیون
هر دو سال بعد تغییر خواهند کرد.
کمیسیون وظایف ذیل را به عهده خواهد داشت:
صدور جواز به رسانه ها و وسایل آگاهی عامه
خصوصی و شخصی و در این زمینه همکاری و مشوره
با وزارت مخابرات
نظارت بر کار رسانه های خصوصی و شخصی قضاوت بر
اساس (1) شرایط جواز صادر شده (2) مقرره نشر
شده نشرات (برودکاست) (3) هر لایحه یا مقرره
دیگری که کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی وقتا
فوقتا به منظور رشد و توسعه نشرات تجارتی در
راهکار (استراتیژی) خود به نشر میرساند.
اخذ
تصامیم و اجرای تدابیری در برابر تخطی از اصول
و شرایط جواز و یا شرایط دیگری که کمیسیون در
مورد آنها شکایت به دست میاورد. در صورتیکه در
اجرای تصامیم توافق حاصل نشود یا تصامیم
کمیسیون مورد قبول رسانه ها قرار نگیرد
کمیسیون شکایت مربوطه را به کمیسیون بررسی
شکایات و تخطی ها راجع میسازد.
تدوین و اجرای راهکار (استراتیژی) توسعه بازار
نشرات خصوصی و شخصی و مشوره دوامدار با رسانه
ها و مصرف کننده (شنویده ها و بیننده ها) در
روند تدوین و تجدید راهکار انکشافی کمیسیون
مطالعه دوامدار بازار نشرات و رشد آن و مطالعه
توقعات و واکنش های شنونده ها و بیننده ها. و
مبدل کردن کمیسیون به یک منبع با صلاحت ارایه
معلومات به رسانه ها و مردم.
مقرره کمیسیون رسانه ها ی خصوصی و شخصی
صدور جواز
روند صدور جواز جریانی است که در طی آن به یک
رسانه اجازه و حقوق قانونی نشرات همرا با
شرایط و مقررات واضح داده میشود. روند صدور
جواز وسیله که ناظم (کمیسیون رسانه ها خصوصی و
شخصی) در طی زمان بازار نشرات خصوصی و شخصی را
مطابق به منافع ملی شکل میدهد.
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی در مسایل آتی
مداخله کرده میتواند:
توسعه و ترویج رسانه ها متنوع برای بیننده ها
و شنونده ها
تدوین و تطبیق قوانین اعلانات و اعانت نشرات
تقویت ایجاد ظرفیت کاری در سکتور نشرات خصوصی
و شخصی
جلوگیری از مالکیت بیش از حد و متمرکز وسایل
اطلاعات جمعی و رسانه ها (یا مالکیت انواع
رسانه ها و مطبوعات) توسط یک شخص یا یک نهاد د
ر سطح ملی و محلی
تاکید بر تعادل و توازن و انصاف
جلوگیری از نشر برنامه ها که مضر و بد سلیقه
باشند
کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی معلوماتی را که
در خواست دهنده های جواز نشرات باید برای ثبت
ارایه کنند مشخص میسازد. کمیسیون این معلومات
را به وسیله یک سوالنامه به دست میاورد.
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی از گیرنده ها
جواز میخواهد که در مورد مسایل کلیدی مالی-
برنامه سازی (به شمول کاپی های برنامه های که
کمیسیون خواسته باشد) و شکایات شنونده ها و
بیننده ها را باید به موقع و به صورت منظم
معلومات ارایه کنند. کمیسیون از مسولین رسانه
ها میخواهد تا کاپی های نشرات خود را تا چهار
هفته بعد از نشر نگهدارند تا مبادا شکایتی در
مورد آن به تحقیق و مراجعه به کاپی نشر شده
نیاز داشته باشد.
مسولین رسانه ها اشکال برنامه ها و نشرات و
مخاطبین (گروپ شنونده ها یا بیننده ها) خودرا
مشخص میسازند. کمیسیون موفقیت و عدم موفقیت
رسانه ها را در برابر معلومات که خود رسانه ها
ارایه کرده اند میسنجد. ولی کمیسیون به رسانه
های بالقوه در مورد اشکال مورد نیاز و مخاطبین
(شنونده ها و بیننده ها) نیازمند که ممکن است
اخذ جواز را آسانتر سازد رهنمایی میکند.
کمیسیون در قسمت مدت جواز صادر شده و فاصله
های تمدید آن تصمیم میگیرد.
کمیسیون در مورد ترتیبات عبوری برای ایستگاه
های که پیش از توشیح این قانون به نشرات آغاز
کرده اند نیز تصمیم میگیرد.
کمیسیون همچنین در مورد مقدار پولی که رسانه
ها باید در مقابل جواز خود بپردازند تصمیم
میگیرد. پول جواز (حق الامتیاز) برای همه
یکسان وضع میشود و عواید آن به حساب دولت
پرداخته میشود. هدف دراز مدت اینست که مصارف
کمیسیون از حساب عواید آن پرداخته میشود.
کمیسیون از گیرنده های جواز میخواهد تا مطابق
شرایط جواز خود فعالیت کنند و همیشه فعالیت
شان مطابق به مفادات قانون رسانه ها همگانی
باشد.
کمیسیون تدابیر لازم را در مورد رسانه ها که
از اصول و شرایط جواز خود سرکشی میکنند اتخاذ
و عملی میکند. همچنین کمیسیون تدابیر مشابه را
در برابر رسانه های که در مورد آنها شکایت
دریافت میکند اتخاذ میکند.
*
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی در همکاری
نزدیک با وزارت مخابرات در مواردی چون تصمیم
گیری در باره فریکانسو- موقعیت و توان فرستنده
(ترانسمیتر) – و در مورد ساحه پوشش نشرات
فعالیت میکند.
رابطه بین وزارت مخابرات و کمیسیون رسانه های
خصوصی و شخصی باید در ظرف شش ماه بعد از
نخستین اجلاس کمیسیون مشخص شود و باید در یک
تفاهمنامه ی مشترک چاپ شود.
شیوه کارکمیسیون
جلسات رسمی حد اقل ماه یکبار دایر میگردد.
حضور پنج عضو (چهار عضو اجرایی و یک عضو غیر
اجرایی) برای تدویر جلسات رسمی ضروری است.
کمیسیون در اولین اجلاس خود معاون رییس و
معاون اجرایی را انتخاب میکنند تا در صورت
غیابت رییس و مسول اجرایی نیز کمیسیون بتواند
به کار خود طبق معمول ادامه دهد.
تصامیم کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی تصمیم
تمام اعضای کمیسیون است. هر عضو کمیسیون باید
از تصامیم کمیسیون در محضر عام رفاع نماید –
حتی اگر در جلسه با تصمیم گرفته شده مخالفت هم
کرده باشد. در صورتیکه یکی از اعضا با کمیسیون
و کار کمیسیون به مخالفت میپردازد باید پیش از
بیان انتقادات خود در خارج از کمیسیون از سمت
خود در کمیسیون استعفا بدهد. اگر استعفا ندهدو
رییس یا مسول اجرایی کمیسیون صلاحت برطرفی او
را دارد و میتواند از رییس جمهور بخواهد که
کسی دیگری را به معرفی کند.
اعضای کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی به خاطر
جلوگیری از اختلاف منافع تمام علایق و منافع
سیاسی و مالی خود و خانواده خود را قبل از
مقرری به کمیسیون به صورت مکمل و علنی به مردم
اعلام میکنند. اعلام منافع مالی و سیاسی شامل
فهرست تمام پستها و مقامهای میشود که آنها و
یا اعضای نزدیک خانواده شان (والدین- والدین
همسر- برادران و خواهران- برادران و خواهران
همسر- پسران و دختران – دامادان و عروسان) در
آن کرسی ها و پست ها کار کرده باشند میشود.
هیچ عضو اجرایی کمیسیون نمیتواند در که در
جریان عضویت خود در کمیسیون به کار سیاسی و یا
تجارتی بپردازد و نباید بر مسایل که منافع
شخصی شان در آن دخیل باشد در بحث و رای دهی
شرکت کنند. هیچ عضو غیر اجرایی کمیسیون نباید
به کار سیاسی و تجارتی که بی طرفی شانرا زیر
سوال ببرد بپردازد.
کمیسیون میتواند برای ساحات کار مختلف کمیته
هایی را ایجاد کند که در آن موارد با صلاحت
کامل از جانب کمیسیون تصمیم بگیرد.
کمیسیون متخصصین و کارمندان خدماتی خودرا
استخدام میکند. (انتخاب منصفانه)
کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی جای کار خود را
انتخاب میکند به شرطی که محل کار کمیسیون در
وزارت که بودجه کمیسیون از طریق آن اجرا میشود
نباشد.
شیوه کار کمیسیون شکل علنی و مشورتی دارد که
از بحث و تبصره توسط مشترکین بازار رسانه ها و
هر قشر جامعه افغانی استقبال میکند. هر رسانه
باید بتواند بفهمد که کمیسیون کار تنظیم رسانه
ها را چگونه انجام میدهد و چرا. کمیسیون
تصامیم- آیین نامه کاری و راهکار (استراتیژی)
خود را به چاپ میرساند.
تفتیش ساحه یکی از اصول کاری اعضای کمیسیون
رسانه ها خصوصی و شخصی میباشد. اعضای کمیسیون
باید به نوبت و پی هم به تمام مناطق افغانستان
سفر کنند و با مسولین رسانه ها- مقامات محلی و
مردم به گفتگو بپردازند.
*
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی باید شش ماه
بعد از نخستین جلسه خود طرزالعمل کار و تصمیم
گیری خود را به صورت مشرح به چاپ برساند.
نظارت و بررسی
کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی به خاطر تصمیم
گیری تمدید جواز از سیستم بررسی رسمی و نظارت
غیر رسمی کار میگیرد. کمیسیون شیوه نظارت و
بررسی خودرا در طرزالعمل کار و تصمیم گیری خود
توضیح میکند.
کمیسیون در سراسر کشور به تحقیق میپردازد تا
به برنامه های نظارت و بررسی آن کمک کند و به
تصامیم در مورد رهنمود نشراتی و تجارتی و در
مورد راهکار (استراتیژی) آن برای نشرات خصوصی
و شخصی در افغانستان کمک کند.
رهنمود نشراتی و تجارتی
کمیسیون رسانه ها خصوصی و شخصی به تمام رسانه
ها خصوصی و شخصی در مورد مسایل نشراتی و
تجارتی رهنمایی مشرح میدهد.
*
کمیسیون باید دوازده ماه بعد از نخستین جلسه
خود مقرره نشرات تجارتی را که شامل رهنمود
نشراتی (بر مسایل چون عدل- تعادل و توازن –
خلوت – حق جواب دادن – نشرات سیاسی و
انتخاباتی) و رهنمود تجارتی (برمسایل چون
اعلانات و اعانه برای تولید و پخش برنامه ها)
میشود تدوین نموده به چاپ برساند.
راهکار (استراتیژی) نشرات خصوصی و شخصی در
افغانستان
کمیسیون آرمان خود را برای توسعه و رشد نشرات
خصوصی و شخصی در افغانستان در طی پنج تا ده
سال آینده بر اساس بحث- تحقیق و مشوره وسیع
تدوین و اعلان میکند. این راهکار (ستراتیژی)
بر اساس تقاضای متقاضیان (شنونده ها و بیننده
ها) و تغییرات در بازار نشرات وقتا فوقتا
تجدید میشود.
*
کمیسیون رسانه های خصوصی و شخصی دوازده ماه
بعد از نخستین جلسه خور باید خطوط اصلی راهکار
(استراتیژی) خود را برای توسعه نشرات خصوصی و
شخصی در افغانستان تدوین و چاپ کند.
گزارش سالانه به پارلمان (و رییس جمهور)
این
گزارش در مورد فعالیتهای کمیسیون بوده و ضعف
ها و قوتها کار کمیسیون را برملا میسازد. این
گزارش همچنین معلومات خلاصه – همه جانبه و
دقیق در مورد صحنه نشرات خصوصی و شخصی و راه
های نکشاف آن میدهد. |
