|
کارشناسان عرصه ء علوم سیاسی
بر این باور اند که امروزه دموکراسی بیشتر از
هر زمان دیگری در جهان گسترش یافته است .
گسترش دموکراسی در سطح جهان
می تواند به این مفهوم باشد که نظام دموکراسی
و نظام های مخالف خویش را گام به گام از
میدان حکومتداری و رهبری جامعه بیرون می سازد.
البته این سخن به این مفهوم
نیست که دموکراسی همان رویای آخرین انسان در
تامین عدالت ، برابری و آزادیست ؛ بلکه
دموکراسی از روزگاران پیش از میلاد تا هم
اکنون مخالفان منتقدانی داشته است و
دموكراسي این همه راه را همگام با مخالفان و
منتقدان خود پیموده است.
با گذشت زمان هرقدر که مفهوم
دموکراسی رو به کمال می رود به همان پیمانه
انتقاد ازدموکراسی نیز ابعاد تازه تری پیدا
می کند.
این امر نشان می دهد که
دموکراسی نظام بی خطر نیست . یعنی اگر در یک
جهت دامنه ء آن گسترش یافته و مفهوم آن شاخ و
پنجه کشیده است در جهت دیگر او می تواند در
هرگام با مخاطره یی نیز رو به رو شود.
استقرار دموکراسی در یک جامعهء
معین تنها و تنها نمی تواند در نتیجه ء گسترش
جهانی دموکراسی پدید آید. بدون تردید جریانهای
جهانی دموکراسی می تواند مخاطره های بیرونی
دموکراسی در یک کشور را کاهش دهد . می تواند
یک دموکراسی نو پا را کمک کند تا توان راه
رفتن با گام های خود را پیدا کند؛ اما این
شرایط اقتصادی ، اجتماعی و فرهنگی یک کشور است
که می تواند بقای دموکراسی در آن جامعه را
تضمین کند.
نکتهء قابل یاد کرد
دیگرموجودیت نیت و اراده ء پیروزی دموکراسی در
یک کشور است که می تواند دموکراسی را به
پیروزی برساند. در جامعه یی که در آن اراده و
نیتی برای پیروزی دموکراسی وجود نداشته باشد ،
با شعار های دموکراسی نمی توان به جامعه ء
دموکراتیک و قانون سالار دست یافت.
شاید بتوان گفت که نظام
دموکراسی جز همان تبلور اراده ء مردم چیزی
دیگری نیست؛ اما این اراده زمانی می تواند
پایدار وکارساز بماند که تبلورآگاهانه داشته
باشد.
رفتن در پای صندوق های رای به
گونهء تفننی و یا تصادفی تا رفتن آگاهانه به
رای دهی بسیارمتفاوت است.
می گویند هر فکر ،هر اندیشه
وهرآرمان زمانی به یک نیروی بزرگ شکست ناپذیر
بدل می شود که مردمان یک کشورآن را بپذیرند.
آرمان دموکراسی ، رسیدن به
عدالت ، برابری وآزادی است ؛ اما اگر این
آرمان به صورت آگاهانه به وسیله ء مردم
پذیرفته نشود، دموکراسی نمی تواند به گل و
ثمری برسد.
دموکراسی خود آگاهی است.
دموکراسی انتخاب آگاهانه و آزادانه است .
دموکراسی انتخاب از سر ناگزیری و اکراه نیست.
، همین مساله است که نتایج بعضی از انتخابات
را زیر سوال می برد. دموکراسی ، پذیرش دیگران
است . دموکراسی سلطه ء جبارانه ء یک جهت بر
جهت ها ی دیگر نیست . دموکراسی یعنی من هم
هستم .
از دموکراسی باید حمایت کرد
چون ناکامی دموکراسی فاجعه آور است. ناکامی
دموکراسی به مفهوم پیروزی استبداد و خودکامه
گیست ، استبداد هرگونه روزنهء عدالت را به
سوی مردم می بنددد.
استقرار دموکراسی به مبارزه ء
دموکراتیک و آگاهی از ارزش های دموکراسی نیاز
دارد.
. ما باور
داریم که مردم بدون دست یابی به آموزش های
مدنی و بدون رسیدن به حقوق مدنی خویش نمی
توانند به شاًن مدنی خود دست یابند. |